25 Φεβρουαρίου 2024

ΜΕΝΟΥ

Η εποχή της μορχέλας, στα ελατοδάση της Ευρυτανίας

Οι μορχέλες έκαναν και φέτος την εμφάνισή τους στα ευρυτανικά ελατοδάση, λίγο μετά το ξεκίνημα του Απρίλη.

Τα δικά μας «αρνάκια» ή «κυπαρισσάκια», βγαίνουν κατά κύριο λόγο τον Απρίλη σε κωνοφόρα δάση (λ.χ. ελάτης). Κάθε χρόνο πέριξ του Καρπενησίου (Κώνισκος, Μεγ. Χωριό, Κορυσχάδες, Καρίτσα, Στένωμα, Νόστιμο κ.α.), από τα 700 μέτρα και πάνω, αλλά και σε αρκετές περιοχές σε ολόκληρο τον νομό, οι μανιταρόφιλοι, με καλάθια ανά χείρας, αναζητούν τα μανιτάρια με το χαρακτηριστικό σχήμα, που μαγειρεμένα είναι εκλεκτός μεζές με πλούσια γεύση και αρώματα.

Οι ειδικοί λένε πως οι μορχέλες, αν εξαιρέσει κανείς τις ευρωπαϊκές τρούφες, είναι από τα πιο νόστιμα και περιζήτητα μανιτάρια του κόσμου· γι’ αυτό με αληθινό πάθος τις κυνηγούν παντού οι καλοφαγάδες και δίκαια τις εξυμνούν οι μανιταράδες, ενώ ξεχωριστή θέση έχουν στη γαλλική κουζίνα. Το συγκεκριμένο μανιτάρι πρέπει πάντα να καταναλώνεται καλά μαγειρεμένο, ειδάλλως είναι σε θέση να προκαλέσει προβλήματα στον άνθρωπο.

Είναι μανιτάρια με ασυνήθιστη εμφάνιση. Μοιάζουν με σφουγγάρι ή δεσποτική μίτρα, που είναι τοποθετημένο πάνω σ’ ένα πόδι κοντόχοντρο άσπρο στο χρώμα και κούφιο. Μπορεί να ’ναι ανώμαλο ή αντίθετα, κυλινδρικό, στρογγυλωτό ή κωνικό, πάντα όμως σκαμμένο στην εξωτερική του επιφάνεια από λακκούβες μικρές ή μεγάλες, ρηχές ή βαθιές, σαν τα κελιά κερήθρας μελισσιού.

Επίσης το καπέλο είτε είναι ενωμένο με το πόδι του μανιταριού είτε βρίσκεται σε απόσταση από αυτό μ’ ένα αυλάκι. Πρόκειται για ένα χρήσιμο χαρακτηριστικό γνώρισμα για τη διάκριση των ειδών, που δεν είναι και τόσο εύκολη. Όσο για τον χρωματισμό του, αυτός ποικίλλει, ανάλογα με το είδος και την ηλικία, από το ασπρουδερό ως το καστανόμαυρο, που περνάει από το σταχτί και το ξανθωπό. Το ύψος του μανιταριού ποικίλλει στα διάφορα είδη από 5-15 εκατοστά.

Μορχέλα στον Κώνισκο, τον φετινό Απρίλιο

Γενικά οι μορχέλες εύκολα αναγνωρίζονται, χάρη στο ιδιόμορφο σχήμα του καπέλου τους. Γι’ αυτό κι ένας αρχάριος ακόμη μπορεί να τις μαζέψει και να τις φάει άφοβα. Όμως όσο εύκολα αναγνωρίζονται, τόσο δύσκολα ανακαλύπτονται.

Ωστόσο, οι ντόπιοι έμπειροι μανιταροκυνηγοί, έχοντας πλέον μάθει το μικροκλίμα της περιοχής και τις «απαιτήσεις» της μορχέλας, μάλλον δεν δυσκολεύονται για να γυρίσουν σπίτι με αξιόλογη συγκομιδή, κάτι που βέβαια εξαρτάται και από την καρποφορία κάθε χρονιάς.

Όπως αναφέρει το ΚΠΕ Καρπενησίου, πάντως, αν και εδώδιμα, χρειάζονται προσοχή γιατί μετρίως μαγειρεμένα (< 30’) είναι δηλητηριώδη. Σε κατάλογο του Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης για τα μανιτάρια της Ευρυτανίας, διακρίνουμε τρία (υπο)είδη του συγκεκριμένου μανιταριού:

1. Τη Morchella Deliciosa, Μορχέλα η Νόστιμη

2. Τη Morchella Deliciosa var. incarnata, Μορχέλα η Νόστιμη ποικ. η σαρκόχρωμη και

3. Μοrchella elata, Μορχέλα η Εξέχουσα (Αρνάκι).

(Με στοιχεία από: «Τα μανιτάρια του βουνού και του κάμπου» / Κελτεμλίδη, Εργασία του ΚΠΕ Καρπενησίου με τίτλο Γνωριμία με τα μανιτάρια της Ευρυτανίας)

ΤΟΠΙΚΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
ΑΘΛΗΤΙΚΑ