Με εκδηλώσεις μνήμης και τιμής πραγματοποιήθηκε σήμερα στη Χρύσω του Δήμου Αγράφων η 84η επέτειος από την ιστορική μάχη της Χρύσως κατά των ιταλικών δυνάμεων κατοχής, καθώς και η απόδοση φόρου τιμής στους επτά αντιστασιακούς που βασανίστηκαν και εκτελέστηκαν από τους κατακτητές τον Δεκέμβριο του 1942.

Οι φετινές εκδηλώσεις διοργανώθηκαν από τον Δήμο Αγράφων, σε συνεργασία με την Τοπική Κοινότητα Χρύσως και τον Σύλλογο Χρυσιωτών, διατηρώντας ζωντανή τη μνήμη των γεγονότων που σημάδεψαν την ιστορία του χωριού και ολόκληρης της περιοχής.

Το πρόγραμμα ξεκίνησε το πρωί με Θεία Λειτουργία στον Ιερό Ναό Αγίου Σεραφείμ, σε συνδυασμό με την έλευση της σεπτής Κάρας του Αγίου Σεραφείμ από την Ιερά Μονή Κορώνας Καρδίτσας. Η παρουσία του ιερού κειμηλίου προσέδωσε ιδιαίτερο χαρακτήρα στη φετινή ημέρα μνήμης.

Στη συνέχεια, οι εκδηλώσεις μεταφέρθηκαν στη θέση Νιμάτι, όπου βρίσκεται το μνημείο που έχει ανεγερθεί προς τιμήν των επτά εκτελεσθέντων πατριωτών. Εκεί τελέστηκε επιμνημόσυνη δέηση και ακολούθησε κατάθεση στεφάνων, ως ελάχιστος φόρος τιμής σε εκείνους που έχασαν τη ζωή τους κατά τη διάρκεια της ιταλικής κατοχής.

Το πρόγραμμα συνεχίστηκε στην πλατεία της Χρύσως, όπου πραγματοποιήθηκαν χαιρετισμοί και ομιλίες από τους παριστάμενους επισήμους. Κεντρικός ομιλητής της φετινής εκδήλωσης ήταν ο δημοσιογράφος και ιστορικός ερευνητής Ηλίας Προβόπουλος, ο οποίος αναφέρθηκε στα ιστορικά γεγονότα και στη σημασία διατήρησης της συλλογικής μνήμης γύρω από μία από τις πλέον δραματικές περιόδους που γνώρισε η περιοχή.

Μεταξύ άλλων, το παρών έδωσαν ο Αντιπεριφερειάρχης ΠΕ Ευρυτανίας, Άρης Τασιός, η Αντιδήμαρχος Αγράφων, Αργυρώ Διώτη, εκπρόσωποι της ΤΚ Χρύσως, συλλόγων, φορέων κ.ά.

Η Χρύσω υπήρξε ένα από τα πρώτα χωριά της ηπειρωτικής Ελλάδας που βίωσαν με ιδιαίτερη σφοδρότητα τα αντίποινα των δυνάμεων κατοχής. Τον Δεκέμβριο του 1942, μετά τη μάχη στα στενά «Σούιλα» μεταξύ ανταρτών του ΕΛΑΣ, με επικεφαλής τον Καπετάν Ερμή, και ιταλικών δυνάμεων, οι κατακτητές προχώρησαν σε εκτεταμένη καταστροφή του χωριού.

Η Χρύσω αριθμούσε την εποχή εκείνη 487 κατοίκους, ενώ περίπου 360 άνθρωποι διέμεναν στον κεντρικό οικισμό, σε 90 καλοχτισμένα σπίτια. Από αυτά, τα 85 παραδόθηκαν στις φλόγες και μόλις πέντε οικίες γλίτωσαν από την καταστροφή. Μέσα σε λίγες ώρες χάθηκαν σπίτια που είχαν δημιουργηθεί με τον κόπο διαδοχικών γενεών, αφήνοντας πίσω τους ένα χωριό σχεδόν ολοκληρωτικά κατεστραμμένο.

Μία από τις τραγικότερες σελίδες γράφτηκε στις 6 Δεκεμβρίου 1942. Στη θέση Λογγά, λίγο έξω από τη Χρύσω και κοντά στον ποταμό Γαβρενίτη, ιταλικές δυνάμεις, στο πλαίσιο εκκαθαριστικής επιδρομής, συνέλαβαν επτά αγωνιστές πατριώτες. Αφού, σύμφωνα με τις ιστορικές μαρτυρίες, τους ανάγκασαν να σκάψουν οι ίδιοι τους τάφους τους, τους εκτέλεσαν επί τόπου.

^{ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ / Νίκος Μαρούλης, Αργυρώ Διώτη}